Pomniki

Fundación Valparaíso, Mojácar, Hiszpania, 2011

Cykl Pomniki powstał podczas rezydencji artystycznej w Fundación Valparaíso w Mojácar, w surowym, półpustynnym krajobrazie południowej Hiszpanii. Dwanaście interwencji zostało rozmieszczonych w naturalnej przestrzeni – na skałach, zboczach, wśród suchych traw i kamiennych formacji.

Każdy z „pomników” był tymczasowym znakiem – rysunkiem wykonanym czerwonym pigmentem bezpośrednio na kamieniu. Nie były to pomniki w klasycznym rozumieniu – nie upamiętniały konkretnych postaci ani wydarzeń. Były raczej śladami obecności, symbolicznymi markerami pamięci wpisanymi w pejzaż.

Czerwień – kolor życia, krwi i energii – kontrastowała z jałowością terenu. Organiczne, pulsujące formy zdawały się wyrastać z kamienia, jakby odsłaniały ukrytą pod powierzchnią tkankę miejsca. Skała stawała się ciałem, a rysunek – jego wewnętrznym przepływem.

Dwanaście pomników można odczytywać jako odniesienie do cykliczności – miesięcy roku, faz czasu, etapów wewnętrznej przemiany. Praca miała charakter efemeryczny; pod wpływem wiatru, deszczu i słońca znaki stopniowo zanikały. To przemijanie było integralną częścią projektu.

Pomniki nie wznoszą się ponad krajobraz – są z nim w dialogu. Nie dominują przestrzeni, lecz słuchają jej. Są próbą zaznaczenia tego, co niewidzialne: pamięci miejsca, energii ziemi, obecności człowieka w relacji z naturą.